Od dłuższego czasu zastanawiałam się nad artykułem dotyczącym analizy SWOT. Znajomość analizy SWOT jest bardzo przydatna na każdym etapie podejmowania decyzji w biznesie. Szczególnie dotyczy to tych decyzji, które od siebie odsuwasz. Nie z każdym bywasz szczery/szczera. Także ze sobą. Wiem z doświadczenia, że SWOT potrafi działać jak kubeł zimnej wody i rozwiać wszelkie wątpliwości.
Niezależnie od tego, czy decydujesz się na fulfillment, czy na otwarcie sklepu e-commerce – to narzędzie da Ci klarowny obraz sytuacji.
Co to jest Analiza SWOT?
Analiza SWOT to prosty diagram, który dzieli warunki, w jakich się znajdujesz, na cztery kluczowe kategorie: Mocne strony (Strengths), Słabe strony (Weaknesses), Szanse (Opportunities) i Zagrożenia (Threats). Nazwa analizy wywodzi się z pierwszych liter angielskich wyrazów.
Żeby zacząć, wystarczy podzielić kartkę na cztery ćwiartki. Cała tajemnica tkwi w podziale na czynniki wewnętrzne i zewnętrzne.
1. Czynniki Wewnętrzne (Twoja Firma)
Górna połowa kartki dotyczy tylko i wyłącznie Twojego biznesu (lub czegokolwiek innego, co można określić jako "wewnętrzne"). Na to masz wpływ!
A. SILNE STRONY (Strengths)
To są pozytywne atuty, które już posiadasz, aby zrealizować zamierzenie.
- Przykład: Planujesz otworzyć sklep stacjonarny. Wpisujesz: Mam lokal, mam towar, mam doświadczenie w sprzedaży online.
B. SŁABE STRONY (Weaknesses)
To są negatywne braki lub ograniczenia, które utrudniają realizację celu.
- Przykład: Wpisujesz: Nie mam doświadczenia w sprzedaży stacjonarnej, muszę kupić usługi księgowe, młody zespół chętny do nauki, ale bez doświadczenia.
Jak to wykorzystać? Po wypełnieniu górnej części tabelki widzisz, po której stronie jest więcej wpisów. Jeśli masz przewagę Silnych stron, to jest to dobry sygnał. Jeśli przeważają Słabe strony, wiesz dokładnie, ile i czego brakuje Ci, aby jednak sukces odnieść.
Aktywne działanie: Zastanów się, co trzeba zrobić, żeby poszczególne wpisy ze Słabych stron przenieść do Silnych stron. Na przykład: Słaba strona to młody zespół, mało doświadczony. Jeśli znajdziesz emerytowanego kierownika sklepu jako mentora – może to być Silna strona, bo będziesz mieć zarówno doświadczenie, jak i ogarnięcie nowych technologii.
2. Czynniki Zewnętrzne (Środowisko w którym funkcjonujesz)
Dolna część tabelki to rzeczy, na które nie masz bezpośredniego wpływu, a które mogą się wydarzyć.
C. SZANSE (Opportunities)
To są pozytywne czynniki w Twoim otoczeniu, które możesz wykorzystać na swoją korzyść.
- Przykład: Wpisujesz: Sklep z produktami na śniadanie na nowym osiedlu, gdzie nie ma konkurencji, produkty skierowane do grup, które posiadają środki (emeryci).
D. ZAGROŻENIA (Threats)
To są negatywne czynniki zewnętrzne, które mogą zaszkodzić Twojemu planowi.
- Przykład: Wpisujesz: Ubożenie społeczeństwa (spadek siły nabywczej), brak dostępności kluczowego towaru, zmiany regulacyjne na horyzoncie, podwyżki płacy minimalnej i wyższa pensja personelu.
🚀 Podejmowanie Decyzji – Finał
I dopiero po opisaniu tego wszystkiego podejmujesz decyzję. W zasadzie jest ona jak na dłoni.
Jeśli masz:
- Silne strony, które pozwalają Ci wykorzystać Szanse, to masz ogromne szanse na sukces!
- Dużo Słabych stron i liczne Zagrożenia – wstrzymaj się i popracuj nad swoją wewnętrzną organizacją, zanim wejdziesz w nowy projekt.
Nie przejmuj się, jeśli Twoje początkowe analizy nie będą idealne. Zrób to raz, przeanalizuj, a potem zrób to jeszcze raz. Analiza SWOT to nie magiczna kula, to narzędzie do chłodnego, logicznego myślenia. Używaj jej na każdym etapie – od wyboru logistyki, po rekrutację.
Przykładowa Analiza SWOT
Przykładowa analiza SWOT w celu odpowiedzi na pytanie "Czy założyć sklep internetowy?" Pytanie jest bardzo ogólne, bo zazwyczaj z taką ogólną wiedzą o problemie przystępujemy do jego rozwiązania.
Wiemy, że problem jest. Nie bardzo wiemy, jak problem opisać.
| Wewnętrzne | Silne strony | Słabe strony |
| Wewnętrzne | Mam chęć założyć sklep internetowy. Liczę na duże zyski. | Czy chęć zagwarantuje zysk w tym biznesie? |
| Wewnętrzne | Założę sklep na darmowej platformie, żeby oszczędzić na wejściu w biznes. | - Ten, kto go zintegruje z płatnościami i kurierami weźmie za to wynagrodzenie. - Trzeba znaleźć tani hosting, SSL i zapłacić za domenę. |
| Wewnętrzne | Założę sklep internetowy na platformie SaaS - ma wszystkie integracje i hosting. | Nie mam oferty dzierżawy sklepu na platformie SaaS i nie wiem czy mnie stać na taką dzierżawę. |
| Wewnętrzne | Mam umowę o pracę, więc jestem w stanie pokryć wydatki na dzierżawę do 500 zł miesięcznie. | - Założenie sklepu internetowego wymaga posiadania towaru, za który trzeba zapłacić. - Nadal muszę kupić SSL i domenę. |
| Wewnętrzne | Mój szwagier ma hurtownię i będę sprzedawać to, co ma na stanie. | Mieszkam w bloku - nie mam magazynu. |
| Wewnętrzne | Mamy dobre relacje - może się dogadamy i będę sprzedawać z jego magazynu. Jego personel może zapakować moje paczki. W końcu i tak pakuje zamówienia. | - Moja propozycja może popsuć relacje w rodzinie. - Być może personelowi trzeba będzie dodatkowo zapłacić za pracę. Nie wiadomo jakie to będą koszty. |
| Zewnętrzne | Szanse | Zagrożenia |
| Zewnętrzne | Szwagier wspominał, że dystrybucja offline idzie tak sobie. Jeśli wejdę z e-commerce może mieć dodatkowy zysk bez kosztów. | - Mogę wyłożyć pieniądze na sklep, a okaże się, że na ten towar nie ma popytu. - Mogę wyłożyć pieniądze na sklep, a okaże się, że ten towar sprzedają wszyscy. Konkurencja jest ogromna, marże głodowe. |
| Zewnętrzne | Skąd wezmę fotografie w wersji cyfrowej i content? Szwagier sprzedając offline zupełnie tego nie potrzebuje. Dostawcy mogą nie mieć. |
Być może po wypełnieniu tabelki okaże się, że Twoje pytanie powinno brzmieć: "Jak założyć dochodowy e-commerce, jeśli mogę na ten projekt przeznaczyć 500 zł miesięcznie i za całe aktywa mam szwagra prowadzącego hurtownię z produktami, o których nic nie wiem?" I do tego pytania również możesz wykonać SWOT. Analiza będzie się rozwijać, bo stawiając argumenty za i przeciw zrozumiesz swoją sytuację i swoje szanse na zysk. Biznes zaczyna się po to, żeby mieć z niego zysk.
Wnioski z przykładowej analizy SWOT:
- Nie mamy żadnej wiedzy odnośnie ostatecznej ceny wdrożenia sklepu. Przeznaczone 500 zł miesięcznie może nie wystarczyć, bo np. trzeba będzie za pomoc we wdrożeniu zapłacić komuś na przykład 2000 zł na samym początku.
- Ten pomysł na biznes może spowodować niesnaski w rodzinie.
- Nie ma wiedzy na temat popytu na towar.
- Sklep może w ogóle nie zafunkcjonować z towarem z hurtowni z powodu braku zdjęć i contentu.
Dlatego zadane już pytanie: "Jak założyć dochodowy e-commerce, jeśli mogę na ten projekt przeznaczyć 500 zł miesięcznie i za całe aktywa mam szwagra prowadzącego hurtownię z produktami, o których nic nie wiem?" jawi się jako zasadne.
Jeśli masz jakiś pomysł niedoprecyzowany, a świetny to Analiza SWOT jest idealnym narzędziem, które Ci pokaże jaki ten pomysł jest w rzeczywistości, ile kosztuje i z czym się będzie wiązał.